** *Ny Bokin’ny Eksodosy no boky faharoa ao amin’ny Testameta Taloha, ary mitantara ny nanafahana ny Israelita tamin’ny fanandevozana tany Egypta sy ny fanekeny tamin’Andriamanitra teo amin’ny Tendrombohitra Sinay teo ambany fitarihan’i Mosesy. Ny hoe Eksodosy dia teny grika midika hoe « fivoahana ». Ity tantara ity dia manana dikany ara-pivavahana lehibe ho an’ny Jiosy sy ny Kristiana. Ho an’ny Jiosy, ny Eksodosy dia fahatsiarovana ny fanafahana azy ireo tamin’ny fanandevozana ary ny fananganana azy ireo ho vahoaka. Ho an’ny Kristiana, ny Eksodosy dia tandindon’ny fanafahana amin’ny fahotana sy ny fahafatesana
Mpanoratra sy ny daty nanoratana
** *Ny boky Eksodosy dia iray amin’ireo boky dimy voalohany ao amin’ny Testameta Taloha, izay antsoina koa hoe Pentateoka. Araka ny lovantsofina jiosy sy kristiana, dia i Mosesy no nanoratra ireo boky dimy ireo, anisan’izany ny Eksodosy. Ny daty nanoratana ny Eksodosy dia heverina fa nosoratana teo anelanelan’ny taonjato faha-13 sy faha-8 talohan’i Kristy. Izany dia mifototra amin’ny porofo ara-tantara sy arkeolojika, ary koa ny fandalinana ny fiteny sy ny fomba amam-panao voalaza ao amin’ny boky.
Ny tanjon’ny boky
** * Manambara ny toetran’Andriamanitra: Mampiseho izany fa Andriamanitra manafaka sy mitandrina ny fanekena ary masina.
** * Fanehoana ny famindram-pon’Andriamanitra: Asehony fa mamindra fo amin’ny olony Andriamanitra ka manafaka azy ireo amin’ny fanandevozana.
** * Fametrahana ny fifanekena teo amin’Andriamanitra sy ny olony: Mitantara ny fifanekena nataon’Andriamanitra tamin’ny vahoakan’ny Israely teo amin’ny Tendrombohitra Sinay, izay nanomezany azy ireo ny lalàna.
* ** Fanomanana ny olona hiditra ao amin’ny Tany Nampanantenaina: Asehon’izany ny fomba nanomanan’Andriamanitra ny Israelita hiditra ny Tany Nampanantenaina, tamin’ny fanomezana azy ireo lalàna sy rafitra.
Fizarany Boky, azo zaraina efatra lehibe
* ** Fanandevozana tany Ejipta ( Ek 1-12 ) : Resahin’ity fizarana ity ny fampahoriana ny Israelita tany Ejipta, ny fiantsoan’Andriamanitra an’i Mosesy, ny loza folo nalefan’i Ejipta, ary ny fanorenana ny Paska.
* **Ny Dia ho any Sinay (Ek 13-18) : Ity ampahany ity dia mitantara ny fifindra-monina avy tany Ejipta, ny fiampitana ny Ranomasina Mena, ny fanomezana mana sy papelika tany an-tany efitra, ary ny fahatongavan’ny Tendrombohitra Sinay.
* **Ny fifanekena tao Sinay (Ek 19-24) : Eto no nanambaran’Andriamanitra ny Didy Folo tamin’i Mosesy, ary nanao fanekena tamin’Andriamanitra ny Zanak’Isiraely. Ahitana lalàna momba ny fanompoam-pivavahana sy ny fiainam-piarahamonina koa ity fizarana ity.
* **Ny Fanorenana ny Tabernakely (Ek 25-40) : Ity tapany farany ity dia mamaritra amin’ny an-tsipiriany ny toromarika nomen’Andriamanitra ny amin’ny fanorenana ny tabernakely, toerana masina mihetsiketsika izay itoeran’ny fanatrehan’Andriamanitra.
Ny ampahany tsirairay dia mandray anjara amin’ny tantaran’ny Eksodosy manontolo, izay manantitrantitra ny herin’Andriamanitra sy ny fahatokian’ny olony, ary ny maha zava-dehibe ny fankatoavana sy ny fanekena eo amin’ny fifandraisan’izy ireo Aminy.
Andininy fototra
** * Eksodosy 3:14 « Ary hoy Andriamanitra tamin’i Mosesy: IZAHO, IZAY IZY HATRIZAY HATRIZAY KA HO MANDRAKIZAY. Ary hoy koa Izy: Izao no holazainao amin’ny Zanak’Israely: IZAHO IZAY Izy no efa naniraka ahy ho aty aminareo. » Ity andininy ity dia manambara ny anarana sy ny toetran’Andriamanitra.
** * Eksodosy 19:5-6″Koa ankehitriny, raha hihaino ny feoko tokoa ianareo ka hitandrina ny fanekeko, dia ho rakitra soa ho Ahy mihoatra noho ny firenena rehetra ianareo; fa Ahy ny tany rehetra. Dia ho fanjaka-mpisorona sy ho firenena masina ho Ahy ianareo. Ireo teny ireo no holazainao amin’ny Zanak’Israely. »Ity andininy ity dia manambara ny fanekena nataon’Andriamanitra tamin’ny vahoakan’ny Isiraely.
* ** Eksodosy 20:1-17″ Ity andalan-teny ity dia mirakitra ny Didy Folo, izay fototry ny lalàn’Andriamanitra.
** *Ny bokin’ny Eksodosy dia manan-danja aminy drafitry ny famonjen’Andriamanitra. Asehon’izany ny fomba namonjen’Andriamanitra ny vahoakany tamin’ny fanandevozana ara-batana sy ara-panahy. Izany koa dia maneho mialoha ny asan’i Jesosy Kristy, izay tonga nanafaka antsika tamin’ny ota sy ny fahafatesana.Ny singa maromaro ao amin’ny bokin’ny Eksodosy dia tandindon’i Jesosy Kristy.
** *Ny Zanak’ondrin’ny Paska : Ny zanak’ondry Paska, izay niaro ny Israelita tamin’ny fahafatesana ny rany, dia maneho an’i Jesosy Kristy, ilay Zanak’ondrin’Andriamanitra izay manaisotra ny fahotan’izao tontolo izao.
* **Ny Sorona: Ireo sorona atolotra ao amin’ny tabernakely dia maneho ny sorona lavorary nataon’i Jesosy Kristy teo amin’ny hazo fijaliana.
* **Ny Mpisoronabe : Ny mpisoronabe, izay mifona ho an’ny olona, dia maneho an’i Jesosy Kristy, Mpisoronabentsika izay mifona ho antsika amin’Andriamanitra.
** * Ny mana, ilay sakafo mahagaga nomen’Andriamanitra ny Israelita tany an-tany efitra, dia sarin’i Jesosy Kristy, izay mofon’aina.
** *Sarin’ny tenan’i Jesosy Kristy, izay tempolin’Andriamanitra, ny tabernakely, ilay toeram-pivavahan’ny Israelita.
Fampiharana mivaingana sy lesona
* **Fahafahana amin’ny fanandevozana : Mampahatsiahy antsika ny Eksodosy fa Andriamanitra dia mpanafaka izay afaka manafaka antsika amin’ny fanandevozana rehetra, na fahotana izany, na fiankinan-doha, na tahotra, na fampahoriana.
* **Ny fanekena tamin’Andriamanitra : Ny Eksodosy dia manasa antsika hanavao ny fanekentsika tamin’Andriamanitra sy hiaina amin’ny fankatoavana ny didiny.
* **Finoana sy Fitokisana : Ny Eksodosy dia mampianatra antsika ny maha zava-dehibe ny finoana sy ny fahatokiana an’Andriamanitra, na dia ao anatin’ny fotoan-tsarotra aza.
* **Famindrampo sy Fangoraham-po: Miantso antsika haneho famindram-po sy fangorahana amin’ny hafa ny Eksodosy, hahatsiaro ny zavatra niainantsika manokana momba ny fanandevozana sy ny fanafahana.
Hoan’Andriamanitra Ray sy Zanaka Ary Fanahy Masina anie ny Voninahitra, Amena.
